A History of Wales: from the earliest times to the Edwardian conquest

Vol 1

Vol 2


Cofir am John Edward Lloyd fel un o haneswyr mwyaf nodedig Cymru. Fe’i haddysgwyd ym Mhrifysgol Aberystwyth a llwyddodd i ennill gradd Anrhydedd Dosbarth Cyntaf mewn  Cymedroliaeth Glasurol ym 1883 yng Ngholeg Lincoln, Rhydychen.  Dwy flynedd yn ddiweddarach, enillodd le yn Nosbarth Cyntaf Hanes Rhydychen. Yn fuan wedi hynny dilynodd gyrfa yn y maes academaidd - penodwyd ef yn ddarlithydd mewn Hanes ym Mhrifysgol Aberystwyth ym 1885 ac yn Athro Hanes yng Ngholeg Prifysgol Gogledd Cymru, Bangor ym 1899. Arbenigwr ydoedd yn y cyfnod canoloesol ac fe ysgrifennodd testunau cynhwysfawr ar hanes cynnar Cymru. Cyhoeddwyd ei gampwaith enwocaf: ‘A History of Wales: from the earliest times to the Edwardian conquest’ ar ffurf dwy gyfrol ym 1911. Roedd eu cynnwys yn unigryw oblegid fe’u lluniwyd drwy asesiadau beirniadol ac ymchwil wyddonol drylwyr. Ystyrir hwy heddiw fel trobwyntiau allweddol ym maes astudio proffesiynol Hanes Cymru. Cydnabuwyd ei gyfrolau fel gweithiau awdurdodol ar y pwnc. Nid yw'n syndod felly bod rhai ysgolheigion wedi, ac yn cyfeirio at Syr John Edward Lloyd fel 'tad' astudiaeth Hanes Cymru.